Căn cứ Luật các Tổ chức tín dụng sửa đổi năm 2025 và Nghị định 304/2025/NĐ-CP, ngân hàng được quyền thu giữ tài sản bảo đảm (TSBĐ) của doanh nghiệp mà không cần thông qua xét xử tại Tòa án khi đáp ứng đầy đủ 7 điều kiện sau đây:
1. Xảy ra trường hợp xử lý tài sản bảo đảm
Ngân hàng chỉ có quyền thu giữ khi doanh nghiệp rơi vào một trong các trường hợp:
-
Đến hạn trả nợ nhưng doanh nghiệp không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ.
-
Doanh nghiệp vi phạm hợp đồng đến mức phải thực hiện nghĩa vụ trả nợ trước hạn.
-
Các trường hợp khác do các bên tự thỏa thuận hoặc luật có quy định.
2. Có sự đồng ý trước của doanh nghiệp trong hợp đồng
Hợp đồng bảo đảm phải có điều khoản thỏa thuận rõ ràng về việc doanh nghiệp đồng ý cho ngân hàng quyền thu giữ TSBĐ khi phát sinh nợ xấu. Đây là điều kiện tiên quyết. Nếu hợp đồng không ghi nhận điều này, ngân hàng không được tự ý thu giữ.
3. Biện pháp bảo đảm đã phát sinh hiệu lực đối kháng
Hợp đồng bảo đảm phải có hiệu lực pháp luật và biện pháp bảo đảm đó phải đã được đăng ký theo quy định của pháp luật (nếu tài sản đó thuộc diện bắt buộc phải đăng ký đối kháng với bên thứ ba, ví dụ như bất động sản, ô tô…).
4. Tài sản “sạch”, không có tranh chấp hay bị hạn chế pháp lý
Tại thời điểm thu giữ, TSBĐ phải thỏa mãn:
-
Không phải là tài sản tranh chấp trong vụ án đã được Tòa án thụ lý nhưng chưa giải quyết xong.
-
Không bị Tòa án áp dụng các biện pháp khẩn cấp tạm thời.
-
Không bị kê biên hoặc áp dụng các biện pháp bảo đảm thi hành án.
-
Không thuộc trường hợp bị tạm đình chỉ xử lý theo pháp luật về phục hồi, phá sản doanh nghiệp.
5. Đáp ứng điều kiện đặc biệt của Chính phủ (Nghị định 304/2025/NĐ-CP)
Trường hợp tài sản thuộc sở hữu của bên thứ ba (cá nhân) thế chấp để bảo lãnh cho doanh nghiệp vay vốn, ngân hàng phải tuân thủ điều kiện an sinh:
-
Nếu là chỗ ở duy nhất: Ngân hàng phải trích lại một khoản tiền tương đương 12 tháng lương tối thiểu vùng (nơi cá nhân sinh sống).
-
Nếu là công cụ lao động chủ yếu/duy nhất: Phải trích lại khoản tiền tương đương 6 tháng lương tối thiểu vùng.
6. Tuân thủ nghiêm ngặt nghĩa vụ công khai thông tin
Ngân hàng phải thông báo công khai trước khi thu giữ:
-
Thời gian: Chậm nhất là 15 ngày trước ngày tiến hành thu giữ (đối với bất động sản).
-
Nội dung: Phải nêu rõ thời gian, địa điểm, danh mục tài sản và lý do thu giữ.
-
Hình thức: Phải đăng tải trên trang web của ngân hàng; gửi văn bản và niêm yết tại UBND, Công an cấp xã nơi có tài sản/địa chỉ đăng ký; đồng thời gửi thông báo trực tiếp cho doanh nghiệp hoặc người giữ tài sản.
7. Thực hiện đúng chủ thể và phương thức hợp pháp
-
Ngân hàng chỉ được ủy quyền thu giữ cho Công ty quản lý nợ và khai thác tài sản của chính ngân hàng đó (AMC của ngân hàng).
-
Phải xây dựng quy trình nội bộ rõ ràng về việc thu giữ.
-
Tuyệt đối không được áp dụng các biện pháp vi phạm điều cấm của pháp luật hoặc trái đạo đức xã hội (không được dùng vũ lực, đe dọa…).
𝐓𝐚̣̂𝐧 𝐭𝐚̂𝐦 – 𝐂𝐡𝐮𝐲𝐞̂𝐧 𝐧𝐠𝐡𝐢𝐞̣̂𝐩 – 𝐂𝐡𝐮𝐚̂̉𝐧 𝐦𝐮̛̣𝐜 
𝐓𝐫𝐮̣ 𝐬𝐨̛̉: 𝐀𝟐𝟔 𝐤𝐡𝐮 đ𝐚̂́𝐮 𝐠𝐢𝐚́ 𝐪𝐮𝐲𝐞̂̀𝐧 𝐬𝐮̛̉ 𝐝𝐮̣𝐧𝐠 đ𝐚̂́𝐭 𝐕𝐚̣𝐧 𝐏𝐡𝐮́𝐜, 𝐩𝐡𝐮̛𝐨̛̀𝐧𝐠 𝐇𝐚̀ Đ𝐨̂𝐧𝐠, 𝐭𝐡𝐚̀𝐧𝐡 𝐩𝐡𝐨̂́ 𝐇𝐚̀ 𝐍𝐨̣̂𝐢
𝐖𝐞𝐛𝐬𝐢𝐭𝐞: https://thuaphatlaihadong.com 𝐄𝐦𝐚𝐢𝐥: thuaphatlaihadong@gmail.com 𝐙𝐚𝐥𝐨 𝐎𝐀: https://zalo.me/1185111006830167616 𝐇𝐨𝐭𝐥𝐢𝐧𝐞: 𝟎𝟗𝟏𝟗 𝟐𝟓𝟔 𝟖𝟑𝟖 – 𝟎𝟗𝟏 𝟑𝟑𝟗 𝟐𝟖𝟑
